Nieuw: De uitdagingen van Wij in 2030

Door: Radboud Lucassen

Hoe kunnen we in 2030 een inspirerende en innovatieve gemeenschap vormen? Het wordt tijd dat we weer ambitieus worden. We hebben betrokken burgers nodig, die zelf problemen te lijf gaan en niet bang zijn voor elkaar. Dit was de inzet van de miniconferentie “Wij in 2030” van VU Connected op woensdag 18 januari.

Het panel van Wij in 2030

Veel vernieuwing komt door improvisatie tot stand, volgens directeur van het Verwey-Jonker Instituut Hans Boutellier. Iedereen gaat improviseren. Zo blijven overheid, vakbonden, kerken en andere instituten herkenbaar voor burgers. En bepalen we het morele gehalte van de samenleving. Toch heb je ook gezag nodig: er moet tenslotte af en toe een bekeuring uitgedeeld worden. Freelance change agent Kirsten van den Hul vindt dat diversiteit geen keuze is maar een gegeven. We moeten het dividend daarvan beter gaan benutten. Een gevarieerd samengesteld bestuur bereikt meer dan een groep gelijksoortige leiders. In 2030 staan leidersposities open voor jongeren, vrouwen en mensen uit welke culturele groep dan ook. De rector magnificus van de VU is dan een vrouw van 35. Filosoof René Gude ziet sportieve ambitie als hèt mechanisme voor de samenleving van 2030. Laat Europa maar besturen, dan kan de Nederlandse regering zich aan het ontwikkelen van innovaties wijden. Met dit sportief ‘open source nationalisme’ worden we weer toonaangevend in het buitenland. En, om te voorkomen dat het alleen om hoger, beter, sterker gaat, moeten we ons vooral kwalitatieve doelen stellen.

2030: Durf ambitieus te zijn

Als nationale eenheid of niet, de uitdaging is om te laten zien dat we een open samenleving zijn die ergens voor staat. Met oog voor sterke sociale verbanden. Veel mensen in de zaal vonden het belangrijk om inclusief, vooruitstrevend en ambitieus te zijn. We moeten af van de doe-maar-gewoon-dan-doe-je-al-gek-genoeg-mentaliteit. De vraag werd gesteld of onbeperkte kwantitatieve groei vol te houden is. Streef daarentegen naar een betere organisatie van het publiek bestuur. Zorg ervoor dat dit controleerbaar en rechtvaardig is.

2030: Overbrug de kloof

Het overbruggen van tegenstellingen blijft belangrijk. Die tussen jong en oud bij voorbeeld. Ouderen worden eenzamer. Er moeten meer plekken komen waar oud en jong samen komen. Dan is er de kloof tussen arm en rijk. Die gaat gepaard met grote verschillen in de toegankelijkheid van kennis, kansen en informatie. Het gevaar is dat alleen de mensen die het al goed hebben hogerop komen. De economische ontwikkeling van de laatste tijd zet zich naar verwachting door, waardoor deze tendens nog sterker wordt. We moeten voorkomen dat iedereen straks in gated communities woont: soort bij soort.

2030: Onderwijs als kern

In al deze ambities is het onderwijs belangrijk. Het onderwijs is de uitgelezen plek om respect en begrip te kweken tussen culturen. Op school maken we de burgers van de toekomst. Dat zijn de mensen die morgen het morele gehalte van de samenleving bepalen. Opleidingen moeten daarom geworteld zijn in de samenleving. Een maatschappelijk netwerk is essentieel daarbij. De samenleving moet naar binnen gehaald worden.

Samen leven in 2030

Veel uitdagingen voor 2030 gingen over hoe we met elkaar omgaan. Op straat, op school, op het werk, maar ook tussen culturen en religies. De huidige tendens van verharding en verwijdering mag zich niet doorzetten. Doktersbezoek, winkelen, het aangaan van vriendschappen en relaties, bijna alles kan tegenwoordig online geregeld worden. Maar fysieke ontmoetingen blijven belangrijk. En dan moeten we ook open staan voor elkaars verhalen. Dit helpt ons de diversiteit te accepteren en minder bang te zijn voor ’de ander’. Op zoek naar gemeenschappelijke doelen kunnen we zo in de toekomst weer onbeschaamd ambitieus zijn.

Login of meld je aan om een reactie te plaatsen.